Complete Symfonieën van Anton Bruckner door Ivor Bolton

Het Label Oehms Classics gaf een box uit met een hoogstaande uitvoering van Bruckners complete symfonieën door het Mozarteum Orkest uit Salzburg, o.l.v. de Engelse barokspecialist Ivor Bolton. Een hele ontdekking!

De symfonieën van Anton Bruckner bezetten een unieke plaats in de muziekgeschiedenis. Bruckner bracht het classicisme van Beethoven en Brahms samen met de narratieve kracht van Wagner en schonk de symfonie als dusdanig een nieuwe structurele, persoonlijke en emotionele reikwijdte van een uitzonderlijke intensiteit. Zijn krachtige harmonische taal en zijn indrukwekkende, koperrijke orkestratie beïnvloed door Wagner, waren vernieuwend en uniek.

Anton Bruckner werd onderwijzer, leerde orgel spelen, studeerde muziektheorie en werd in 1856 op 31-jarige leeftijd organist van de dom in Linz. Toen hij 43 was maakte hij een geweldige crisis door, te wijten aan zijn besluiteloosheid hoe het verder zou gaan met zijn leven. Hij ging tussen mei en augustus 1867, in het gezelschap van een priester, drie maanden kuren in het sanatorium van Vinzenz Priessnitz in Bad Kreuzen.

Bruckners eerste concert in het Gewandhaus was als organist kort na de opening van het Nieuw Gewandhaus in 1884. Hij was op 30 december van dat jaar aanwezig op de wereldpremière van zijn 7de symfonie door het Gewandhausorchester o.l.v. Arthur Nikisch. Deze uitvoering schonk Bruckner zijn eerste grote succes. Hij droeg zijn 7de op aan koning Ludwig II. De erkenning als componist en zijn internationale bekendheid die hij later genoot, waren in grote mate te danken aan het succes van deze première in Leipzig. Bruckners symfonisch oeuvre speelde overigens sindsdien een centrale rol op de programma’s van het Gewandhausorchester.

Voor de Symfonie nr. 1 in c, door Bruckner gekscherend ‘Keck’s Besserl’ genoemd, koos Ivor Bolton voor de oorspronkelijke “Linzer Fassung” uit 1866. Voor de opname van de Symfonie nr. 2 in c koos men de versie uit 1872. De Symfonie nr. 3 in d is de definitieve versie uit 1889 en van de Symfonie nr. 4 in Es (”Romantische”) speelt men de versie van Leopold Nowak. Dit is ook het geval voor de Symfonieën 6 in A, door Bruckner gekscherend ‘Die Keckste’ genoemd, en voor de Symfonie nr. 9 in d. Van deze negende speelt men de versie, gebaseerd op de nieuwe uitgave van Orel, Nowak en Cohrs. Van Bruckners Symfonie nr. 5 in Bes en nr. 7 in E is er maar één versie. De Symfonie nr. 8 in c is hier de versie uit 1890.

Hoewel u zich misschien afvraagt van waar het idee van het Salzburgs Mozarteum Orkest om Bruckner te spelen, moet u weten dat het orkest wel degelijk een Bruckner traditie heeft. Die gaat terug tot juli 1928, toen Bernhard Paumgartner een uitvoering van de vijfde symfonie dirigeerde in de Salzburgse Dom. In 2004 werd Ivor Bolton muziekdirecteur, en zijn uitvoering en opname in 2007 van Bruckners derde liet meteen de kwaliteit van het orkest en zijn nieuwe dirigent horen.

De van opleiding Engelse klavecinist Ivor Bolton (°1958) studeerde aan Clare College (Universiteit van Cambridge) (1976-80) en vervolgens directie aan de Royal College of Music. Hij werd repetitor in de National Opera Studio en werd dirigent van de Schola Cantorum in Oxford. Bolton werd tevens Assistant Chorus Master en begin jaren ’80, werd hij dirigent van het Glyndebourne Opera Festival. Hij maakte zijn opera debuut in 1986 met Stravinsky’s “The Rake’s Progress”. Van 1992 tot 1997 was hij muziekdirecteur van Glyndebourne Touring Opera (nu Glyndebourne on Tour) en van 1994 tot 1996, dirigent het Scottish Chamber Orchestra. Hij dirigeerde ook de St James’s Baroque Players in Londen waarmee hij in 1987 de klavecimbel concerti BWV 1052-1058 van Bach opnam. Vanaf 2012 dirigeerde hij ook het Dresdner Festspielorchester.

Bolton was van 2004 tot 2016 dirigent van het Mozarteum Orchester in Salzburg. Hij is nu Ehrendirigent. Hij maakte met het orkest verschillende topopnamen. Het ensemble werd opgericht in 1841 met steun van Mozarts zonen Franz Xaver en Karl Thomas, en van zijn weduwe Constanze. De eerste dirigent was Alois Taux. In 1908 nam het ensemble officieel de naam “Mozarteum Orchester” aan.
Mochten de symfonieën van Bruckner nog niet tot uw collectie behoren, kan u gerust kiezen voor deze uitgave. Warm aanbevolen.

Bruckner Symphonies 1–9 Ivor Bolton Mozarteumorchester Salzburg Oehms Classics 9 cd box Ivor OC031