Sublieme “Seven Teares Pavanes” op het Lachrimæ thema van John Dowland op een Atma Classique ‎cd

De bloeitijd van de Italiaans-Spaanse Renaissancedans, pavane, was tussen 1530 en 1676. Deze cd “John Dowland’s Seven Teares of Lachrimae” bevat een verzameling pavanes op een in zijn tijd bekend, melancholisch thema, en composities voor luit solo en luit en gamba van Dowland, o.a. uit “A Pilgrimes Solace”, (1612) en uit “The Second Book of Songs or Ayres” (1600).

Veel componisten hebben dit heel mooi thema bewerkt en op deze cd kan u verschillende versies ontdekken, evenals enkele van Dowlands Galliarden, bv. “Captaine Piper His Galiard” en “The Earle of Essex Galiard”. Meerwaarde is de samenwerking met de luitspeler Nigel North, wereldwijd befaamd om zijn schitterende opnamen van het compleet oeuvre voor luit solo van Dowland.

Emotionele en statige pavanes en rustige allemandes roepen de tranen op waarnaar in de titel wordt verwezen. Met muzikale effecten als dissonantie en voorhoudingen, verschijnt eenzelfde melancholiek gevoel, nl. de verklanking van de pijnen van de ziel, nacht en duisternis, bijna overal in de verfijnde muziek van John Dowland (1563-1626).

Dit ‘traan’-motief – Lachrimae was in Dowlands tijd bekend als “Flow my tears” – verscheen voor het eerst in de “Lachrymae antiquae” voor luit solo, en diende in 1604 als basis voor zeven gevoelige, vijfstemmige, instrumentale pavanes voor vijf gamba’s (Viols), die op deze schitterende, nieuwe cd zijn opgenomen (“Lachrimæ Antiquæ”, “Lachrimæ Gementes”, “Lachrimæ Tristes”, “Lachrimæ Coactæ”, “Lachrimæ Pavan”, “Lachrimæ Amantis” en “Lachrimæ Veræ”). De uitvoering en opname van de pavanes is gebaseerd op de uitgave “Lachrimæ, or seaven Teares figured in seaven passionate Pavans, set forth for the Lute, Viols, or Violons, in five parts” uit 1604. Naast de zeven Lachrimae pavanes, bevatte de oorspronkelijke uitgave nog 14 andere dansen.

Deze uitgave werd opgedragen aan Anna van Denemarken (foto), de gemalin van de latere Engelse koning James I met als opschrift “Aut Furit, aut Lachrimat, quem non Fortuna beavit” (“He whom Fortune has not blessed either rages or weeps”). Dowland was toen nl. als luitspeler in dienst van Christiaan IV, koning van Denemarken en Noorwegen.

Uitvoerders zijn hier het subliem Ensemble “Les Voix Humaines”, Nigel North (luit),  Rafael Sanchez-Guevara, Margaret Little en Susie Napper (bas gamba) (foto), Felix Deak (tenor gamba) en Mélisande Corriveau (sopraan gamba). Bijzonder gestileerde muziek in een bijzonder gestileerde uitvoering, sfeervol en ontroerend. Eén en al stijl en klasse. Heel bijzonder. Warm aanbevolen.

John Dowland  Lachrimæ Nigel North Les Voix Humaines cd Atma Classique ACD2 2761