Trio Sonatas Op. 2 en Op. 5, schitterende kamermuziek van Händel, door “Al Ayre Español”, op het label Challenge Classics.

Opnieuw laten Eduardo López Banzo en zijn ensemble “Al Ayre Español” een schitterende uitvoering van Händel horen. Het vooraanstaand ensemble vervolledigt hun onderzoek naar de Triosonates van Händel met deze opname van de zes sonates op. 2. “Al Ayre Español” en haar dirigent geven daarbij een nieuw en origineel inzicht in een meesterwerk.

“Al Ayre Español” presenteert een introspectieve versie van Händels Op. 2, die, slechts drie jaar na de opname van hun Op. 5 (CC72663), de vertolking van Händels triosonates voor twee violen en continuo completeert. Het ensemble biedt zijn opvallend persoonlijke visie op Händels sonates. De twee opnames vormen samen één project dat de luisteraar nl. een gepassioneerde, zuidelijk-mediterrane versie biedt van deze schitterende kamermuziek. Deze versie wordt gekenmerkt door de opkomst, met bijzondere expressieve intensiteit, van de twee esthetische polen die aanwezig waren in de kamermuziek van Händel, opvallend mooie lyriek, gecombineerd met explosieve energie.

De drie Trio’s op. 2 werden uitgegeven door Jeanne Roger, Amsterdam, omstreeks 1731 onder de titel van VI sonates met twee violen, twee hobo’s of twee fluiten en basso continuo, tweede werk (sic).  Een tweede uitgave verscheen bij de Londense uitgever Walsh rond 1732. Alle sonates, behalve de vijfde, hebben vier bewegingen. Ook hier werd Händel geïnspireerd door opera- of oratorium muziek en sommige bewegingen waren schetsen van toekomstige werken. De mooiste bewegingen van deze trio’s hebben een indringende poëzie en het valt op dat het eerste Allegro van het Trio in E, sterk lijkt op een populaire Engelse melodie.

Het was in 1739, dat John Walsh in Londen, “Seven sonatas or trios for two violins or german flutes with a thorough bass for the harpsichord or violoncello, opera quinta” (opus 5),  publiceerde. Deze uitgave bevatte talrijke aanpassingen door Händel zelf gemaakt, van zijn eigen oratoria, opera’s en andere werken. We herkennen o.a. fragmenten van zijn “Messiah” (Sonata in A op. 5 nr. 1), “Ariodante” (Sonata in D op.5 nr. 2) en “Athalie” (Sonata in G op.5 nr. 4) . Het plan van elk van deze sonates is variabel. Ze worden afwisselend geïntroduceerd door een snelle beweging of door een ernstige beweging. Het Andante van de Sonate nr. 1, die hij in “Messiah” gebruikte, is een geweldige, melodische dialoog in canonische imitaties tussen de twee violen. Het Largo van de Sonate nr. 5 heeft dan weer een plechtige openingsbeweging, die klinkt als een ouverture.

Aan de andere kant presenteert het Allegro 6/8 van de sonate nr. 4, ontleend aan de opening van ”Athalie, zich als een beweging van een concerto, gevolgd door een tempo-ordinario-episode met een gepunt, Frans ritme. Ook de virtuoze, Italiaanse concertbewegingen zijn talrijk in deze trio’s, bv. de Allegro bewegingen van de Sonates nr. 2 en nr. 3 en het eerste Allegro van de Sonate nr. 6. Händel behandelt het tweede Allegro van de Sonate nr. 2 als een rondo, met een verbazingwekkend syncopisch thema als refrein. Op andere momenten is het Händel de organist die zich laat horen, bv. in het Alla Breve van de Sonate nr. 5, een fuga op een prachtig thema, of in het fugatisch “tempo giusto” van dezelfde sonate. Het Andante in 6/8 van de Sonate nr. 2, gespeeld door de eerste viool, is een prachtige Musette uit “Ariodante”, en het Largo uit de 1ste Sonate op. 2 is een beweging die u zeker als eerste moet beluisteren. Wondermooi!

Eduardo López Banzo is een Spaanse klavecinist en dirigent van barokmuziek. Hij werd in 1961 geboren in Saragossa en studeerde klavecimbel bij Gustav Leonhardt in Amsterdam. In 1988 richtte Banzo de groep “Al Ayre Español” op, gespecialiseerd in Spaanse barokmuziek, van componisten zoals Antoni e Literes (opname van zijn zarzuela, “Acis y Galatea” (1708)). Ze kregen in 2004 de Spaanse Premio Nacional de Música en Banzo heeft verschillende opera’s in première gebracht tijdens het jaarlijks “Festival de Beaune” in de Bourgogne.

“Al Ayre Espagnol” dankt zijn naam aan de titel van een gitaarfuga van de Aragonese componist Gaspar Sanz (ca. 1640-1710), de persoonlijke gitaarleraar van Don Juan, de buitenechtelijke zoon van Filips IV van Spanje. Het ensemble werd opgericht met als doel de heersende, minachtende clichés te bestrijden die in die tijd vaak kleefden aan de uitvoering van Spaanse barokmuziek. Inmiddels heeft het ensemble zijn sporen verdiend en staat het bekend als een ensemble dat oude muziek, middels musicologisch onderzoek en excellente uitvoeringen, nieuw leven inblaast. De schitterende, Spaanse musici hebben ondertussen trouwens reeds in de meest prestigieuze concertzalen en op belangrijke festivals gespeeld en sinds 2011 is “Al Ayre Espagñol”, ambassadeur van Saragossa.

Uitvoerders zijn Eduardo López Banzo (klavecimbel en directie), Alexis Aguado en Kepa Artetxe (viool), Guillermo Turina (cello) en Xisco Aguiló (contrabas). De cd werd opgenomen in de Iglesia San Sebastian in Cercedilla (foto) in de regio Madrid. Een schitterende uitvoering die u niet mag missen.

Georg Friedrich Händel Trio Sonatas Op. 2 Al Ayre Español Eduardo López Banzo cd Challenge Classics CC72797

Georg Friedrich Händel To all lovers of musick Trio Sonatas Op. 5 Al Ayre Español Eduardo López Banzo cd Challenge Classics CC72663

http://www.stretto.be/2019/01/16/solos-and-concertos-fitted-for-the-fiutes-van-arcangelo-corelli-door-estro-cromatico-en-handels-recorder-sonatas-door-stefan-temmingh-en-wiebke-weidanz-op-de-labe/