Leonard Bernsteins Piano & Chamber Music op het label Avi Music/WDR. Een heerlijke ontdekking!

Leonard Bernstein was zonder twijfel een van de belangrijkste muziekfiguren van het Amerika van de 20ste eeuw. Actief als pianist, componist, dirigent, leraar en mediaster, hij was in het kort een muzikaal icoon. 2018 zag het eeuwfeest van zijn geboorte, die een hernieuwde interesse in dit genie opleverde. Leonard Bernsteins piano- en kamermuziekwerken verschenen nu in een 3-cd-box met prominente uitvoerders als Maurice Steger, Wayne Marshall en Benyamin Nuss.

Als vervolg op zijn 100ste verjaardag verenigt deze uitgave van piano- en kamermuziek van Leonard Bernstein de belangrijke “Jubilea”, persoonlijke verjaardagserenades die de componist in de loop der jaren voor vrienden, familie en collega’s componeerde en daarvoor alleen in fragmenten of verborgen in algemene edities beschikbaar waren.

In de box ontdekt u de vier cycli “Anniveraries” (4 Anniversaries for piano (1948), 5 Anniversaries for piano (1949-51), 7 Anniversaries en 13 Anniversaries, naast Bridal Suite, Clarinet Sonata, Dance Suite for Brass Quintet, Elegy for Mippy I & II, Leonardo’s Vision en 3 Meditations from ‘Mass’, Music for two pianos, Piano Sonata Piano trio, Rondo for Lifey, Four Sabras, Touches – Chorale, Eight Variations and Coda, en Variations on an Octatonic Scale Waltz for Mippy III.

De 3-cd-jubileumeditie van Avi Music viert wat de 100ste verjaardag van Leonard Bernstein zou zijn geweest. Het indrukwekkend, hoogstaand artiestenklassement geleid door Wayne Marshall speelt weinig bekende werken voor piano en kamermuziek van Bernstein, geschreven gedurende vijf decennia. Spellen met codes, cijfers, codenamen en identiteiten lopen door de hele output van Bernstein: verwijzingen naar zichzelf, naar mensen in zijn privé-omgeving, of naar werken van andere componisten uit alle perioden en bijna alle genres van barok tot jazz.

Ze zijn het gemakkelijkst te detecteren in Anniversaries, een reeks korte cycli die hij begon te schrijven in de jaren 1940, kort na zijn snelle opklimming om een van de meest gevierde sterren in de Amerikaanse muziekscene te worden. Hij was klaar met het componeren van de laatste groep jubileumstukken in 1988, twee jaar voor zijn dood. Al met al bevat Anniversaries in totaal 29 stukjes: men zou ze liefdevol kunnen omschrijven als snel geschetste portretten.

De 4 Sabras (oorspronkelijk gepland als zes), (1) Ilana, the Dreamer; 2) Idele, the Hassidele (little Jew, the little Hassid); 3) Yosi, the Jokester;  4) Dina, the Tomboy Who Weeps Alone), ontstond in het begin van de jaren vijftig in combinatie met Bernsteins eerste bezoeken aan Israël. Afkomstig van de naam voor een cactusfruit, duidt “Sabra” een Jood aan die geboren is op Israëlisch grondgebied. De pianosonate is een uitdagend, uitgebreid werk dat duidelijk de invloed van Aaron Copland (foto) onthult. Bernstein componeerde tot 1981 geen ander uitgebreid of belangrijk werk voor solopiano, tot hij “Touches” schreef in opdracht van de Van Cliburn-competitie. Geïnspireerd door een model van Copland, bestaat het werk uit acht variaties en een coda, alle gebaseerd op een koraalthema geleend van Virgo Blues, op zijn beurt gecomponeerd voor de 26ste verjaardag van zijn dochter Jamie in 1978.

Gecomponeerd tijdens zijn studententijd, is het pianotrio een ander voorbeeld waarin Bernstin zijn kijk op een traditionele vorm confronteerde, in dit geval een van de meest vooraanstaande kamermuziekgenres. Afgezien van de klassiek-romantische en impressionistische reminiscenties treedt het pianotrio ook in de voetsporen van Béla Bartók door een aantal motieven uit de folklore op te nemen. Bernstein hergebruikt bepaalde fragmenten uit het pianotrio in zijn eerste musical “On the Town”. Uit de late periode van Bernstein zijn de “Variations on an Octatonic Scale”, kleine miniaturen die hij schreef in Key West voor de dochter van een vriend die blokfluit speelde.

De uitvoerders zijn o.a. Wayne Marshall (foto), Fernando Nina (foto), Jeffrey Kant, Hans Nickel, Jennifer Micallef (foto) Maurice Steger (foto), Paul van Zelm, Maria Kliegel (foto), Andy Miles, Lisa Schumann (foo met Nuss), Chad Hoopes, Peter Mönkediek (foto), Peter Roth en Benyamin Nuss (foto). Warm aanbevolen.

Leonard Bernstein Piano & Chamber Music diverse uitvoerders 3 cd WDR/Avi Music AVI8553411

http://www.stretto.be/2018/01/27/de-sublieme-biografie-van-leonard-bernstein-door-michael-horowitz-bij-amalthea/