De naam Zygmunt Noskowski (1846-1909) is bij weinigen bekend, ook al behoorde Szymanowski tot zijn vooraanstaande leerlingen en was Moniuszko zijn beroemde leraar. Als componist was Noskowski gedurende het grootste deel van de 19de eeuw de belangrijkste exponent van de moderne, symfonische muziek in Polen, o.a. van 3 symfonieën. Ontdek ze op deze cd samen zijn symfonisch gedicht “Steppe”.
Als dirigent en concertorganisator kwam Noskowski in zijn tijd zelf op voor (vergeten) Poolse componisten. Nu is het de beurt aan Antoni Wit om de muziek van zijn laat romantische voorganger opnieuw voor te stellen, nadat hij op dezelfde manier de muziek van Zygmunt Stojowski (1869-1946) had gepromoot op een eerdere Capriccio-opname (foto’s).
Zygmunt Noskowski (foto’s) werd geboren in Warschau. Hij studeerde zowel aan het Muziekinstituut in Warschau (o.a. viool) als bij Friedrich Kiel in Berlijn. Hij was van 1875 tot 1880 directeur van een zangvereniging in Konstanz, keerde in 1881 terug naar Warschau en speelde tot aan zijn overlijden, een belangrijke rol in het muziekleven van de stad. Hij probeerde onder andere een regulier symfonieorkest op te richten. was professor compositie aan het Muziekinstituut en van 1905 tot 1908, dirigent van het Warschau Filharmonisch Orkest. Noskowski was een van de belangrijkste Poolse componisten van de 19de eeuw en schreef in bijna alle genres: ballet, opera, religieuze werken, symfonieën, symfonische gedichten en kleinere werken (inclusief werken voor kinderen), vooral voor piano. Daarnaast had hij ook een carrière als muziekcriticus, leraar en journalist
Hoewel hij beroemde leerlingen zoals Szymanowski en leraren (Moniuszko) had, weten weinig luisteraars veel, of zelfs helemaal niets, over Zygmunt Noskowski. Toch was hij gedurende het grootste deel van de 19de eeuw de belangrijkste exponent van de toenmalige, moderne symfonische muziek in Polen. Als dirigent en concertorganisator vroeg hij daarenboven extra aandacht voor vergeten Poolse componisten. Nu is het Antoni Wit, die op zijn beurt opnieuw aandacht schenkt aan de laatromantische componist, net zoals hij op een eerdere Capriccio-opname (C5464) al deed met een Symfonie en een Orkestsuite van de Poolse pianist en componist, Zygmunt Stojowski (1869-1946) (foto), die o.a. bij Paderewski, Dubois en Massenet studeerde en die 2 bijzondere pianoconcerti componeerde.
De 3de symfonie “Van lente tot lente” uit 1903 van Noskowski (foto), evenals het symfonisch gedicht “Steppe”, op. 66 uit 1895, combineren diepgevoelde romantiek met Poolse folklore. Met zijn symfonie nemen Noskowsli en Wit u mee op een virtuoze, muzikale reis door de seizoenen, net zoals met “Steppe”, een opvallend sonore landschapsschildering met echo’s van Alexander Borodins beroemd meesterwerk, “V Sredney Azii” (“In Centraal-Azië”), een muzikaal portret uit 1880. Deze ten onrechte vergeten werken worden opnieuw belicht door de schitterende Deutsche Staatsphilharmonie Rheinland-Pfaltz onder de veelgeprezen, bezielende leiding van de Poolse dirigent Antoni Wit, opgenomen in juni 2024 in de Philharmonie van Ludwigshafen.
De Poolse dirigent, Antoni Wit (1944) studeerde aan de Staatshogeschool voor Muziek in Krakau, directie bij Henryk Czyz en compositie bij Krzysztof Penderecki. Later studeerde hij ook bij Nadia Boulanger en Pierre Dervaux. In 1973 ging hij naar het Tanglewood Music Centre om verder te studeren bij Seiji Ozawa en Stanislaw Skrowaczewski. In 1971 won hij een prijs in de Herbert von Karajan-competitie. Zijn eerste baan was dirigent bij het Pommers Filharmonisch Orkest (1964-1977) en daarna bij het Pools Radio en Televisieorkest Krakau, inclusief koor. Daarna volgden al snel andere orkesten over de gehele wereld. Van 2002 tot 2013, was hij chef-dirigent van het Filharmonisch Orkest van Warschau en aansluitend tot 2018, van het Orquesta Sinfónica de Navarra uit Pamplona. Van 1998 tot 2014, doceerde hij aan de Fryderyk Chopin Universiteit voor Muziek in Warschau. Wit maakte veel lp- en cd-opnamen, eerst voornamelijk voor het Pools platenlabel Polskie Nagrania Muza, later ook voor onder meer Decca en EMI. Voor Naxos nam hij een groot deel van de instrumentale composities van Penderecki en Lutosławski op.
Zygmunt Noskowski Symphonie No. 1 Symphonie No.2 “Elegiac” Deutsche Staatsphilharmonie Rheinland-Pfalz Antoni Wit cd Capriccio C5509 SWR
Zygmunt Noskowski Symphony No. 3 From Spring to Spring Step Symphonic Poem Op.66 Deutsche Staatsphilharmonie Rheinland-Pfalz Antoni Wit cd Capriccio C5547