Na de vestiging van de Reformatie, werden in Nederland de kerken “gezuiverd” van alles wat aan de katholieke eredienst herinnerde. Dat is althans het gangbaar beeld. Maar, aan de hand van tal van voorbeelden uit oude stads- en dorpskerken, laten de auteurs in hun boek zien dat toch nog veel middeleeuwse preekstoelen, koorhekken en orgels gehandhaafd bleven en dat nieuwe doophekken, pilaarbanken en tekstborden werden toegevoegd.

Soms werden liturgische elementen verwijderd, maar soms bleven ze behouden en kregen ze een nieuwe functie. Zo ontstond een boeiend spel van continuïteit en verandering, zichtbaar in bijvoorbeeld preekstoelen, koorhekken en avondmaalstafels.

Ook staan de auteurs stil bij verwijderde onderdelen, die later weer zijn teruggebracht, zoals doopvonten, muurschilderingen en nissen. Zo werden in de vorige eeuw op verschillende plaatsen middeleeuwse doopvonten teruggeplaatst, of werden protestantse interieuronderdelen zoals een doophek, hergebruikt en aangepast aan de hedendaagse praktijk. Met speciale aandacht voor het vroegste protestantse, zilveren avondmaalsgerei, biedt “Het kerkinterieur op de schop” met nadruk op de periode van 1572 tot halverwege de 17^de eeuw, een magnifiek overzicht van de interieurs en het gebruik van de protestantse kerken. Zeker lezen!

Marco Blokhuis (1956) studeerde kunstgeschiedenis aan de Vrije Universiteit. Als medewerker van de Stichting Kerkelijk Kunstbezit in Nederland en later als erfgoedspecialist bij Museum Catharijneconvent bezocht hij vele kerkgebouwen in Nederland. Jan Dirk Wassenaar (1960) is als predikant verbonden aan de Protestantse Gemeente te Hellendoorn en als geassocieerd onderzoeker aan de Protestantse Theologische Universiteit te Utrecht.

Marco Blokhuis Jan Dirk Wassenaar Het kerkinterieur op de schop De gevolgen van de Reformatie voor de middeleeuwse kerken in Nederland 247 bladz. geïllustreerd uitg. Walburg Pers ISBN 9789464566376