Bach & Brahms “Wer weiß, wie nahe mir mein Ende” – J.S. Bach BWV 27 “Ein Deutsches Requiem” Op. 45 J. door Brahms Chor der J.S.Bach-Stiftung. Magistraal!

Johann Sebastian Bach componeerde ca. 220 cantaten. Aangaande kerkelijke of geestelijke cantaten componeerde hij er voor vijf jaargangen. Zo één cantatejaargang bevatte voor elke zondag en voor elke kerkelijke feestdag een cantate in functie van de Lutherse “Gottesdienst”. Muziek en tekst volgden daarbij de Lutherse Bijbellezing van die bepaalde zondag. Daarnaast componeerde Bach ook cantaten ter gelegenheid van de inwijding van een orgel, voor de wisseling van de raad of voor huwelijken en begrafenissen, maar ook wereldlijke cantaten voor zowel het hof, de adel als voor de burgerij.

De cantate stond aanvankelijk in dienst van de ambtelijke evangelieverkondiging, de erfenis van Luther. Daarin vormde de gemeentezang een belangrijk element en gemeentezang en preek over het evangelie, waren de pijlers van de eredienst. De Lutherse theologische erfenis maakte het mogelijk dat muziek onbeperkte ruimte kreeg. Maar ook het woord, naar de evangelische “Perikopenordnung” en daarvan afgeleide teksten, zoals we die aantreffen in recitatieven en aria’s, waren belangrijk. Luther (1483-1546) sloot zich nl. aan bij de oudkerkelijke perikopen, Bijbelfragmenten, (“gottesdienstlicher Schriftlesungen”), die op zon- en feestdagen naar een vaste orde, aangeduid als het kerkelijk jaar, in de christelijke eredienst werden en worden voorgelezen. Bepaalde teksten, “Epistel- und Evangelientexte”, bleken in sommige gevallen uitwisselbaar te zijn, zoals bleek uit de parodiepraktijk.

De J.S. Bach-Stiftung is een in 1999 opgerichte, Zwitserse stichting, gevestigd in Sankt Gallen. De stichting streeft een integrale opname en documentatie na van het gehele vocale werk van Johann Sebastian Bach. Initiatoren van de J.S. Bach-Stiftung waren de musicus Rudolf Lutz (muzikale leiding) en de bankier Konrad Hummler. De stichting wordt met private middelen gefinancierd. In oktober 2006 is de stichting met een eerste cantate-uitvoering met dit project begonnen. In totaal zijn 75 werken uitgevoerd. Eens per maand voeren het koor en orkest een werk uit. Het duurt dan circa 25 jaar voor het doel bereikt is. Per avond wordt een cantate twee keer uitgevoerd.

De Zwitserse organist, klavecinist, dirigent en componist, Rudolf Lutz (°1951) (foto), studeerde aan het Konservatorium Winterthur in Zürich en aan de Musikakademie Wien. Vanaf 1973 tot 2013 was hij organist van de St. Laurenzen Kirche. Hij doceerde improvisatie aan de Schola Cantorum Basiliensis en in 2006 werd hij artistiek leider van de J. S. Bach-Stiftung, gevestigd in St. Gallen. De Stichting is bezig met een project om de volledige vocale werken van Bach uit te voeren en op te nemen in een kerk in Trogen. De Stichting beschikt over een koor en een orkest, opgericht door Lutz als het “ensemble Schola Seconda Pratica”, en heeft internationale solisten in de Bach-uitvoeringen.

Bach & Brahms Wer weiß, wie nahe mir mein Ende BWV 27 Ein Deutsches Requiem Op. 45 J. Brahms Chor der J.S.Bach-Stiftung 2 cd  J.S.Bach-Stiftung.