


“PANTHEON” staat voor Concerto Köln op een zoektocht tussen onsterfelijkheid en vergetelheid. De titel zelf onthult de bestemming: het Pantheon, de plek van herinnering en verering waar grandeur en tijdloosheid samenkomen. Met hun onwrikbare passie voor ontdekking laten de musici van Concerto Köln eens te meer horen waarom ze al decennialang worden beschouwd als een van de toonaangevende ensembles op het gebied van historisch geïnformeerde uitvoeringspraktijk. Ze nemen u als luisteraar mee op een reis door barok Europa en onthullen veel dat voorheen in de schaduw van grote namen is gebleven. 
Op het programma staat werk van G. B. Somis (1686-1763), A. Caldara (1670-1736), P. Castrucci (1679-1752), G. Valentini (1681-1753), A. Corelli (1653-1713), A. Vivaldi (1678-1741), M. Mascitti (1664-1760) en H. Purcell (1659-1695).
“Pantheon” is meer dan een eerbetoon aan de onsterfelijkheid van beroemde componisten. De nieuwe opname wil nl. verhalen vertellen over pracht en praal en onbekendheid, over levendige netwerken, muzikale ontmoetingen en verborgen paden tussen roem en rivaliteit. Het uitgangspunt is Corelli, een van de meest legendarische componisten van de 17e en 18e eeuw – de “leraar van Europa”, wiens graf in het Pantheon in Rome bijna symbool staat voor zijn blijvende betekenis. Maar Concerto Köln blijft niet steken bij deze eerbiedwaardige verering. Ze gaan verder, kijken achter de schermen van de muziekgeschiedenis en geven een stem aan hen die, als Corelli’s leerlingen, bewonderaars en rivalen, hun eigen muzikale pantheon probeerden te creëren.

Hun programma vertelt dus het verhaal van een vaak vergeten wereld waar spel en onderzoek, inspiratie en het verlangen naar een eigen klank hand in hand gingen. Giovanni Battista Somis, bijvoorbeeld, een directe leerling van Corelli, bracht zijn kunst naar Turijn en Parijs en opende nieuwe horizonten met zijn briljante vioolconcerten. Michele Mascitti, actief in Frankrijk, introduceerde Italiaanse sonatemuziek bij het Parijse publiek en vermengde Corelli’s stijl met lokale klanken, zowel subtiel als bezielend. Het spoor leidt verder naar Londen: Pietro Castrucci dirigeerde daar Händels theaterorkest en verrijkte de muziekpraktijk met het gebruik van percussie – castagnetten en tamboerijnen, die destijds opera-uitvoeringen een nieuwe dimensie gaven en waarvan het unieke karakter door het ensemble liefdevol wordt vastgelegd.

De verbanden reiken nog verder wanneer Gasparo Visconti, die wellicht tussen Vivaldi en Corelli in staat, en Giuseppe Valentini (foto), ooit Corelli’s “grootste rivaal” in Rome genoemd, hun eigen, onderscheidende posities innemen. Valentini’s “nuovo stile” biedt een dubbele verrassing: voor het eerst staat een altviool centraal als solo-instrument en Corelli’s invloed blijft onmiskenbaar, zelfs wanneer deze zich manifesteert in artistieke tegenstellingen. De vloeiende grenzen tussen eerbetoon en verdere ontwikkeling worden ook gedemonstreerd door Antonio Caldara (foto), wiens dramatische Sinfonia in g mineur een nieuwe theatraliteit verleent aan de barokke concertvorm, of door de zorgvuldig geselecteerde Preludes & Vollentarys voor soloviool van Corelli en Henry Purcell, die de vrije inventiviteit en afstemming op nieuwe klankruimtes vieren.
Al deze muzikale draden worden door Concerto Köln met een unieke passie voor historische klank en het ongehoorde samengeweven, waardoor een panorama ontstaat dat verder gaat dan louter reconstructie. De musici vertellen verhalen, niet alleen over noten, maar ook over ontmoetingen, over levendige uitwisselingen over nationale en tijdsgrenzen heen, over de kunst van het verweven van traditie en innovatie, en over het altijd vormgeven van muziek als iets vloeiends en opens. In hun intensieve werkproces is het orkest niet bezig met museale conservering, maar met directe beleving, met de verwondering over oude muziek die nieuw en fris klinkt – geheel in lijn met de lof van Die Zeit, die het ensemble bewondert omdat het klinkt “alsof je het voor de allereerste keer hoort”.
Al bijna veertig jaar zetten ze zich in voor deze klank en zijn ze een vaste waarde geworden in Keulen en de internationale muziekhoofdsteden. Meer dan 75 opnames, waaronder bekroonde projecten zoals Mozarts “Le nozze di Figaro”, getuigen van de nieuwsgierigheid en de passie voor onderzoek die Concerto Köln kenmerken. Met concertmeesters als Evgeny Sviridov, Mayumi Hirasaki, Justyna Skatulnik en Anna Dmitrieva, en in samenwerking met artiesten als Kent Nagano en Shunske Sato, creëren ze interpretaties die diep in de details duiken, de oorsprong terugvoeren naar het bronmateriaal en de oorspronkelijke klank van die tijd zo dicht mogelijk benaderen. Deze zoektocht wordt ondersteund door partnerschappen en mecenassen die de vrijheid en kwaliteit van het ensemble waarborgen, en door hun langdurige relatie met Berlin Classics, die vele ontdekkingen mogelijk heeft gemaakt.
Met “Pantheon” neemt Concerto Köln u niet mee naar een museum, maar naar het leven zelf: naar de straten van Rome, de salons van Parijs en de operahuizen van Londen – naar de plekken waar muziek echt thuis was en nog steeds is. Elk nummer op dit album nodigt je uit voor een reis: naar de leraren en leerlingen, naar rivalen en pioniers, naar al die figuren wier namen misschien niet in de steen van het Pantheon gegraveerd staan, maar wier muziek en verhalen voortleven zolang ze gehoord worden. Zo blijft het pad open, van het Pantheon de wereld in, naar waar muziek voortdurend opnieuw wordt uitgevonden en mensen verbinding maken. Wie luistert met Concerto Köln voelt dat onsterfelijkheid in de muziek niet alleen in roem schuilt, maar ook in nieuwsgierigheid en de voortdurende vernieuwing.


Pantheon Corelli’s Orbit Concerto Köln Evgeny Sviridov cd Berlin Classics 0304477BC