De lineaire, voortschrijdende tijd wordt vaak gepersonifieerd als een oude man met baard en een zeis in zijn hand, Vadertje Tijd. Dit is een verwijzing naar de oude Griekse god Chronos. Als diens tegenhanger kenden de Grieken Kairos, de god van het geschikte ogenblik en van de kwalitatieve tijdsbeleving van het subject. In “De tijdreiziger” reist de historicus Philip Dröge de wereld rond om onze meest ongrijpbare realiteit te achtervolgen, nl. het fenomeen…tijd. Waarom is het om 12 uur vrijwel nergens in Europa echt 12 uur, hebben de Indiers tijdreizen uitgevonden, en vooral, bestaat tijd eigenlijk wel…? U leest er alles over in dit uitermate fascinerend boek. 
Er zijn bv. overeenkomsten aan te wijzen tussen de begrippen ruimte en tijd. Een gebeurtenis heeft behalve een plaats ook een tijdstip, en evenzo kan een object bepaalde afmetingen in de ruimte hebben, maar ook in de tijd indien het gedurende een bepaalde duur bestaat. Omdat de ruimte uit drie dimensies bestaat, wordt tijd weleens de vierde dimensie genoemd. Een gebeurtenis heeft aldus een “positie” in de zogenaamde ruimtetijd. In de natuurkunde is het op deze manier samen beschouwen van ruimte en tijd soms praktisch. Als men relativistische verschijnselen in aanmerking wil kunnen nemen modelleert men deze ruimte niet als vierdimensionale euclidische ruimte, maar als minkowski-ruimte.
Aan de andere kant is er onderscheid tussen ruimte en tijd. Men kan zich vrijelijk bewegen in de ruimte, maar niet in de tijd. Vanuit theoretisch oogpunt is dit alles het gevolg van de wetten van de causaliteit en het onderscheid tussen ruimteachtige en tijdachtige verbanden zoals dit volgt uit de relativiteitstheorie. Elke natuurkundewet of -theorie zal dan ook onderscheid moeten maken tussen tijd en ruimte volgens deze principes.
De ontwikkeling van de speciale relativiteitstheorie door Albert Einstein aan het begin van de 20ste eeuw maakte absolute tijd, zoals wij die in het dagelijks leven lijken te ervaren, onhoudbaar. Absolute gelijktijdigheid bestaat nl. niet. Van twee verschillende gebeurtenissen a en b (in de zin van niet op dezelfde plaatstijdcombinatie), is het niet altijd zinvol om te zeggen of a eerder of later dan b heeft plaatsgevonden. De ene waarnemer kan eerst a waarnemen en dan b, een andere waarnemer ziet het andersom. Uit twee eenvoudige postulaten leidde Einstein dit alles af.
Willekeurig “reizen in de tijd” is dus niet mogelijk. Elke gebeurtenis heeft haar eigen verleden, heden en toekomst. Samengevat, is het niet de tijd die voor iedereen gelijk is, maar wel de snelheid waarmee informatie — of zo men wil causaliteit — kan reizen. Dit laatste is de lichtsnelheid! Van een klein Zweeds eiland naar de Griekse kust en van een tempel in India naar de Aboriginals van Australië, volgde Droge het pad van oude klokkenbouwers, obstinate monniken en horlogemakers om te ontdekken hoe we het fenomeen tijd meten en beleven. De reis door de tijd voerde Dröge uiteindelijk naar de internationale datumgrens, de plek waar vandaag gisteren wordt en waar niemand precies weet hoe laat het is… Hoe is het om aan weerszijden van deze grens van de wereld te leven? Onderweg daarheen ontdekte hij hoe mensen al eeuwen proberen om de tijd te temmen. Logisch, want wie de tijd tot in de puntjes beheerst, kan er niet door worden overvallen.
Philip Dröge is journalist, historicus en columnist en auteur van de bestsellers De schaduw van Tambora, Moresnet en Moederstad, dat werd genomineerd voor de Libris Geschiedenis Prijs en door Mezza werd uitgeroepen tot Boek van het Jaar 2021. Naast zijn boeken schreef hij de korte verhalen Barbarenzaken en De Republiek Groningen in de serie Literaire Juweeltjes. Zijn boeken zijn vertaald in het Duits en Italiaans. Hij schrijft voor diverse kranten en tijdschriften en treedt geregeld op als gastspreker en commentator in actualiteits- en discussieprogramma’s op radio en televisie. Voor De Tawl ontving hij de Taalboekenprijs 2024.
Philip Dröge De tijdreiziger Een wereldreis naar de verhalen van onze tijd 317 bladz. uitg. Spectrum ISBN 9789000401826