Proserpine, gecomponeerd in 1680, biedt een mythologische weerspiegeling van de bruiloft van de Dauphin. Lully revolutioneert hierin zijn kunst: het orkest wordt de drijvende kracht van het drama, terwijl de stemmen aan expressieve intensiteit winnen.

Proserpine, gecreëerd in 1680 aan het hof van Saint-Germain-en-Laye en een groot succes, markeerde de hervatting van de vruchtbare samenwerking tussen Quinault en Lully, die na het schandaal rond Isis in 1677 was onderbroken. Hoewel het verhaal van Proserpine is geïnspireerd op Ovidius’ Metamorfosen, richt het libretto van deze lyrische tragedie in vijf bedrijven zich meer op de figuur van Ceres, Proserpines moeder, die diepbedroefd is door de ontvoering van haar dochter door Pluto, de god van de onderwereld, die met haar wil trouwen. De context waarin het werk ontstond is veelzeggend, aangezien het samenvalt met de aankondiging van het huwelijk tussen Marie-Anne van Beieren en de Grote Dauphin, de enige wettige zoon van Louis XIV: Proserpine, die moet trouwen met een man die ze niet zelf heeft gekozen om koningin van de onderwereld te worden, waar ze eindelijk de liefde zal vinden, roept het lot van de toekomstige Dauphine van Frankrijk in herinnering. Bovendien doet het personage van Ceres, die door Jupiter in de steek is gelaten, denken aan de Marquise de Montespan, die door Louis XIV werd verwaarloosd ten gunste van Madame de Ludres.

Met Proserpine droeg Lully bij aan de evolutie van het tragédie lyrique-genre, dat hij zelf had gesticht, door een breed scala aan vocale en orkestrale combinaties te verkennen. Het orkest speelde niet langer louter instrumentale divertissementen die de handeling omlijstten, maar droeg nu actief bij aan de dramatische ontwikkeling door de personages en het koor te ondersteunen en dialogen te verzorgen. Het duet tussen Pluto en Ascalaphus, het eerste basduet in dit repertoire, getuigt eveneens van de vernieuwing van het genre. Dit werk is dan ook een bewijs van “beslissende veranderingen voor de toekomst van de tragedie”, aldus musicoloog Jérôme de La Gorce.

Voor Christophe Rousset en Les Talens Lyriques markeert de interpretatie van Proserpine een nieuwe en essentiële stap in hun briljante en veelgeprezen reis door het hart van de Lulliaanse tragedie en brengt dit juweel opnieuw tot leven, waarin het lot van een gevangen koningin en de pracht van de herstelde vrede zich verenigen in een onsterfelijke harmonie.

Rolverdeling:

Ambroisine Bré Aréthuse, la Paix

Apolline Raï-Westphal Cyané, la Félicité

Véronique Gens Cérès, l’Abondance

Jean-Sébastien Bou Crinise, la Discorde

Marie Lys Proserpine, la Victoire

Nick Pritchard Mercure

Laurence Kilsby Alphée

Olivier Gourdy Pluton

Olivier Cesarini Ascalaphe

David Witczak Jupiter

De Franse klavecinist en dirigent, Christophe Rousset (1961) uit Aix-en-Provence, studeerde klavecimbel in Parijs bij Huguette Dreyfus, en vervolgens in Den Haag bij Bob van Asperen. In 1983 behaalde hij de prestigieuze Eerste prijs in het internationaal klavecimbelconcours in het kader van het Festival Oude Muziek in Brugge. Hij begon toen zijn loopbaan als professioneel vertolker en dirigent. Hij begon eerst bij het ensemble “Les Arts Florissants” en bij “Il Seminario Musicale”, om in 1991 zijn eigen ensemble te stichten, “Les Talens Lyriques”, naar “Les Fêtes d’Hébé ou Les Talens lyriques”, een opéra-ballet van Jean-Philippe Rameau uit 1739.

Met dit heel prestigieus ensemble startte Rousset een ontdekkingstocht naar opera’s, cantates, oratoria, sonates, symfonieën en concerti uit de 17de– en 18de eeuw. Tijdens zijn zoektocht ontdekte hij onuitgegeven partituren (“Antigona” van Traetta, “La capricciosa corretta” van Martín y Soler, “Armida abbandonata” van Jommelli). Rousset is ondertussen als dirigent en solist, een vaste waarde op talrijke, belangrijke festivals en in de grote concertzalen, het Théâtre des Champs-Élysées, Théâtre du Châtelet, Théâtre du Capitole, De Nederlandse Opera, Opéra de Lausanne, Barbican Centre, e.v.a.. Naast zijn activiteiten als dirigent van “Les Talens Lyriques”, concerteert hij tijdens internationale tournees als klavecinist op authentieke instrumenten.

Lully Proserpine Chœur de Chambre de Namur en Les Talens Lyriques Christophe Rousset Château de Versailles Spectacles CVS187