“Adieu mes amours”, sfeervol gebrachte chansons van Josquin Deprez, door Dulces Exuviae, op het label Ricercar.

Bewonderd door zijn tijdgenoten, was Josquin Desprez (ca.1450-1521) een eenzame kunstenaar die in zijn meer dan zestig chansons, het melancholisch karakter en de emblematische elegantie van de renaissance sublimeerde. Voor zijn eerste platenproject verkent het duo Dulces Exuviae de intimiteit van deze chansons in een nieuw licht. De zoete melodieën versierd met ornamenten, worden nl. begeleid door de luit, waardoor er een belangrijke plaats voor improvisatie overblijft. De muziek is daardoor des te levendiger, delicater en rijk aan emotie. 

Het ensemble haalde haar naam uit Boek IV van de “Aeneas” van Virgilius. Wanneer Aenaes gelooft dat hij door de wil van de goden wordt gedwongen, verlaat hij met tegenzin Dido, en bereidt ze zich voor om zelfmoord te plegen. Dido ziet het bed dat ze heeft gedeeld met Aeneas en sommige van zijn kleding. Ze valt op het bed, kust het en steekt zichzelf neer. De volgende woorden behoren tot de laatste woorden van Dido, “Dulces exuviae, dum fata deusque sinebat, accipite hanc animam meque his exsolvite curis,”. Naast deze van Josquin des Prez, kennen we de toonzettingen door Lassus, de Brabantse of Henegouwse polyfonist en zanger, Marbrianus de Orto, en Adriaan Willaert.

“Dulces Exuviae”, is ontstaan in 2017 uit de ontmoeting tussen de Sloveense luitist Bor Zuljan en de Franse bariton Romain Bockler. Samen willen ze de orfische magie reproduceren die in de Renaissance zo levendig werd beschreven. Op zoek naar een altijd bevoorrecht contact met het publiek, is het ensemble gespecialiseerd in improvisatie en versiering, tussen de meeslepende klank van de luit en de zachte meditatieve melodieën en virtuoze diminuties. Met doordachte ruimtelijkheid en een zorgvuldig verzorgde verlichting, raken hun concerten alle zintuigen en nodigen ze de luisteraar/kijker uit voor een sfeervolle, metafysische ervaring.

De bariton Romain Bockler studeerde aan het CNSMD in Lyon, waar hij zijn Master behaalde met de vermelding Très Bien, vervolgens in de Studio de l’Opéra in Lyon, waar hij zich bij aansloot tijdens het seizoen 2015-2016, evenals met Cécile de Boever, Rosa Dominguez en Margreet Honig. Hij onderscheidde zich in verschillende internationale competities: finalist van de Corneille-wedstrijd in Rouen, eerste prijs van de internationale wedstrijd van Froville’s barokconcert, tweede onderscheiding op de internationale vocale wedstrijd voor oude muziek in Poznan (Polen) en winnaar van de ARMEL Opera Competition (Hongarije), waar hij de hoofdrol zong op de creatie van een scenische opvoering van “Senza Sangue”, gecomponeerd en geregisseerd door Peter Eötvös.

Hij zong in het operagebouw van Avignon, de Opéra de Lyon, het Nationale Theater in Boedapest en de Opéra de Dijon. Daarnaast was hij te horen in solo-delen met het Soave Concerto (Jean-Marc Aymes), het ensemble La Fenice (Jean Tubery), het Spirituele Concert (Hervé Niquet), het ensemble Jacques Moderne ( Joël Suhubiette), het Orkest van Auvergne (Roberto Fores-Veses), het concert van het hostel Dieu (Franck-Emmanuel Comte), enz … Ten slotte, gefascineerd door de muziek van de Renaissance, treedt hij vaak op met gespecialiseerde ensembles zoals o.a. Huelgas Ensemble, Diabolus in Musica, Doulce Memoire, Perspectives, en Weser Renaissance Bremen. Talrijke opnames getuigen van zijn activiteit op dit gebied. Romain Bockler heeft ook een ingenieursdiploma en een masterdiploma in akoestisch onderzoek.

Op zoek naar een synthese tussen hedendaagse, oude, traditionele, jazz en geïmproviseerde muziek, is luitist, Bor Zuljan, actief in verschillende muzikale genres. Hij bespeelt verschillende soorten gitaren en oude en traditionele tokkelinstrumenten zoals luiten, vihuela, oud en târ. Zijn onderzoek naar de link tussen klank, beeld en tekst heeft ertoe geleid dat hij heeft samengewerkt aan verschillende interdisciplinaire projecten. Zijn projecten zijn gepresenteerd op festivals zoals Laus Polyphoniae in Antwerpen, Oude Muziek in Utrecht, Mousiké Bari en Radovljica Festival in Slovenië. Hij speelde ook in China, Algerije, Duitsland, Frankrijk, Zwitserland, Spanje, Denemarken, Engeland en Kroatië en heeft voor verschillende labels opgenomen.

Sinds 2011 is hij artistiek directeur van het oude muziekfestival Flores Musicae in Slovenië. In 2012 richtte hij samen met Pino De Vittorio en Domen Marincic het project op dat was gewijd aan de muziek van Giacomo Gorzanis, luitist en componist van de Renaissance, die het onderwerp was van een recente discografie voor het Italiaans-Belgisch label Arcana (Outhere Music). In 2013 publiceerde het Instituut voor Musicologie van Slovenië zijn kritische editie van werken voor luit van dezelfde componist. Na het afronden van zijn studie klassieke- en jazzmuziek aan het Conservatorium van Ljubljana, zette hij zijn muzikale carrière voort bij Aniello Desiderio in Koblenz, Duitsland. In 2007 verhuisde hij naar Genève om te studeren aan de muziekschool van Genève, waar hij een masterdiploma in klassieke gitaar en luit (Dusan Bogdanovic en Jonathan Rubin), een master in middeleeuwse muziek (Francis Biggi) en een masterdiploma in instrumentele pedagogiek (luitspecialisatie) behaalde.

Van 2011 tot 2013 en opnieuw sinds 2017 assisteert hij het HES-SO onderzoeksproject “Ricercar” over de improvisatie van luitfantasieën in de 16de eeuw, waarmee hij zijn doctoraatsstudies vervolgt aan het Centrum voor geavanceerde studies van de Renaissance in Tours. Hij is docent luit aan het Conservatorium voor Muziek, Dans en Theater in Genève en geeft lezingen en masterclasses in prestigieuze instellingen, zoals de Schola Cantorum Basiliensis, de Fondazione Giorgio Cini in Venetië, de CNSMD Lyon, de Universiteit van Muziek van Genève, de Escuela Superior de Musica de Mexico en de Academie van Ljubljana.

De cd opent met Josquins Ave Maria, waarna de chansons afgewisseld worden met chansons van Luis de Narvaez, Antoine Busnois en de Venetiaanse luitist, Marco Dall’Aquila, en zes improvisaties. Voor zijn eerste cd wilde Dulces Exuviae een eerbetoon brengen aan dé componist van de Renaissance, Josquin Desprez. Zijn composities met een grote gevoeligheid zijn nl. een ideaal experimenteerveld voor versiering en improvisatie en nodigen uit om de juiste balans te vinden tussen een demonstratieve virtuositeit en een ontroerende eenvoud. Het album “Josquin – Adieu Mes Amours” werd opgenomen in oktober 2018, in de Notre Dame de Centeilles (foto), in het zuiden van Frankrijk. Warm aanbevolen.

Josquin Adieu Mes Amours Dulces Exuviae Bor Zuljan Romain Bockler cd Ricercar RIC403

https://www.stretto.be/2018/10/06/motetten-van-josquin-des-prez-door-cappella-amsterdam-o-l-v-daniel-reuss-en-zijn-missen-fortuna-desperata-en-une-musque-de-biscaye-door-de-ensembles-vocaux-bis